Duygularımızı Düzenlemek

presentation2Karşılaştığımız Durumlar, olaylar ve kişiler hakkındaki Düşüncelerimiz Duygularımıza, duygularımız bedensel Duyumlara ve bunlara verdiğimiz tepkiler Davranışlar olarak eylemlerimize, sözlerimize ve seçimlerimize yol açar. Buna 4D döngüsü (Düşünce, Duygu, Duyum ve Davranış döngüsü) diyoruz.

Hergün sayısız durumla karşı karşıya kalıyoruz ve bu döngüden nasibini alan durumlara çeşit çeşit tepkiler veriyoruz. Bir gün, hatta bir saat veya daha kısa bir zaman içinde birden fazla farklı duyguyu ard arda yaşayabiliyoruz. An geliyor sevgi dolu, sevinçli, mutlu hissediyoruz, an geliyor, hüzünlü, kırgın, karamsar, bazen de korku, kaygı, endişe ve hatta öfke içinde buluveriyoruz kendimizi. Söylediğimiz sözlerin ve yaptığımız şeylerin o anki duygularımız tarafından yönetildiğinin çoğunlukla farkına bile varmıyoruz.

Duygu regülasyonu/ düzenlemesi yapmak, duygularımızın varlığının farkına vararak, onları oldukları gibi kabul etmek, bizi üzen olumsuz duygularla kendimize ve çevrenizdekilere zarar vermeden, etkili bir şekilde baş etmek, onlara otomatik bir biçimde verdiğimiz tepkileri değiştirmek, bilinçli olarak doğru davranışları seçerek daha mutlu ve daha huzurlu bir yaşama sahip olmaktır.

Evet duygularımızı doğrudan ve bir kerede değiştirmemiz çok zordur. Yani kendimizi çok mutsuz hissederken birden bire “mutlu olmak istiyorum” diyerek mutlu olamayız elbette. Hatta mutsuzluğumuz içsel olabileceği gibi, değiştiremeyeceğimizi düşündüğümüz dış şartlardan kaynaklanıyor da olabilir. Eğer biz mutsuzluğa teslim olmayı seçersek, o kendi kendini besleyip büyüterek artar ve bir anafor gibi bizi içine çeker. Hatta depresyona veya daha ağır ve ciddi rahatsızlıklara sebep olabilir.

Burada ilk adım mutsuzluk duygumuzun farkına varmak, reddetmeden varlığını görmek ama bu duygunun içinde kaybolmak yerine, mutsuzluğumuza yol açan düşüncelerimizi gözlemlemek olacaktır. Olumsuz bir duygu hissettiğimizde yapmamız gereken ilk şey durmak, derin bir nefes almak ve kesinlikle otomatik bir tepki vermemektir. Bir kez durumun farkına vardıktan sonra seçim bize aittir. Ya mutsuzluğumuzla bütünleşip kendimizi “ben mutsuzum” diyerek tanımlayacağız ve o şekilde yaşamaya devam edeceğiz, ya da mutsuzluğumuza sebep olan düşüncelerimizi değiştirerek veya bizi mutlu edecek davranışları bilinçli bir seçim olarak hayata geçirerek mutlu olmak yönünde istediğimiz değişimi gerçekleştireceğiz.

Mutlu olmayı seçersek kendimize şu soruları sormakla işe başlayabiliriz; Aklımdan hangi düşünceler geçiyor? Mutsuzluğumun sebebi ne? Şimdi ne olacağını düşünüyorum? Olabilecek en kötü ve en iyi şey ne? Bu durumla ilgili daha gerçekçi alternatif düşünceler neler olabilir? Bu duruma başka yönden bakabilir miyim? Yaşananları yanlış yorumluyor olabilir miyim? Daha önceden benzer bir durumda nasıl başa çıkmıştım? Bu durumda olan başka bir insana ben nasıl bir yorum da bulunurdum, nasıl düşünmesini, nasıl davranmasını tavsiye ederdim? Bu gibi sorularla daha gerçekçi olmaya başlayıp ve kendimize zarar veren düşüncelerimizi değiştirebilir, böylece kendimiz için en uygun davranış biçimi belirleyerek Duygularımızda olumlu değişimler gerçekleştirebiliriz.

Duygu düzenlemesi duygu yoğunluğu yaşayan sağ beynimizden, daha mantıklı düşünen sol beynimize geçişi sağlayan çok önemli bir anahtardır. Böylece yaşadıklarımıza ve hissettiklerimize yukarıdan ye dışarıdan bakabilir, onları daha net değerlendirebilir ve ihtiyaçlarımızı daha açık bir şekilde görüp buna uygun davranabiliriz. Duygu düzenleme çalışmalarını sık sık tekrarlayarak geliştirdikçe, örneğin öfke gibi güçlü bir duygu yaşadığımızda, yakıp yıkmak, kırıp dökmek yerine, durumun farkına vararak öfkenin sebep olacağı herhangi  otomatik bir davranışta bulunmak yerine, kendimize “Duygum çok güçlü, ama ben aklımda hareket etmeyi seçiyorum” diyerek duruma bilinçli ve farkındalıkla yaklaşmayı başarabiliriz.

Veya bir şeyden korktuğumuz da o şeyden veya olaydan kaçmak yerine korkumuza rağmen ona yakınlaşmayı, orada kalmayı seçerek bakış açımızı değiştirebilir, bize iyi gelecek davranışlarda bulunabiliriz.

Moralimiz bozuk olduğunda komik bir film veya eğlenceli bir televizyon programı seyretmek, bizi mutlu eden şarkılar dinlemek, spor yapmak, doğa yürüyüşlerine çıkmak, içinde boğulup kaldığımız duygularımızı dağıtarak zihnimizde tazelenme yaratacaktır.

Duygularımız iyi veya kötü değildir, sadece deneyimlenmelidir. Duygular zaman, sınır tanımaz  ama regüle edilebilir yani düzenlenebilir. Duygu düzenlemesi kendimizi sakinleştirme ve duygularımızı bilinçli bir şekilde kontrol ederek deneyimleme becerisidir. 4D döngüsünün birinde yaratılacak değişim, domino etkisiyle diğerlerinde de değişime yol açar.

Sevgiyle ilerleyin…

Gülay GÜRKAN
Bireysel ve Kurumsal Danışman
gulay@gulaygurkan.com

Yazılarımı ve diğer paylaşımlarımı sosyal medya hesaplarımdan takip edebilirsiniz.

E-posta ile abone ol

Abone olmak ve e-posta ile bildirimler almak için e-posta adresinizi girin.

2 thoughts on “Duygularımızı Düzenlemek

  1. çalışma içerisindeyiz ancak başka bir ilde oluşumuzdan, yayınlarınızdan faydalanıyoruz, Sevgiyle…

    1. Çok teşekkür ederim. Aldığım geri dönüşler çok değerli ve tabii teşvik edici.
      Sevgiyle ilerleyin…

Bir Cevap Yazın

search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close