Bir Ayak Çukurdaysa…

Benim gençliğimde gençler ancak bayram namazına, bilemediniz belki de cuma namazına giderlerdi camiye. Onun dışında vakit namazlarına dedeler giderdi. Cenazelerde Kuran okumak  veya Mevlütler yaşlı teyzelerin göreviydi. Haddini aşan bir önyargı ile ‘Eeee, bir ayakları çukurda (mezarda) olduğu için Allah’a daha yakın olmak, günahlarını affettirip cehemmenden kurtulmak istiyorlar” derdim.

Kendi yaşım ilerledikçe  başka bir anlayışa dönüştü bu yargı. Zaman geçiyordu, ömür bitiyordu. Her gün birbirini izleyen koşuşturmalarla akıp gitmişti. Bir nehir düşünün. Hızla akıp gidiyor. İçinde bulunduğumuz “zaman” algısı gibi. Ne zaman Pazartesi oluyor, ne zaman Cuma geliyor anlamıyoruz. Koskoca bir ay göz açıp kapayana dek geçiyor, yine evsahibi kira için kapıya dayanıyor.

Yaş ilerleyip de yaşam gailesi azalınca, çocukların ve hayatın  koşuşturması yavaşlayınca insanın artık dönüp kendisine bakmaya daha çok zamanı oluyor.  Maslow’un Piramidi’nde üst basamaklara eriştikçe  insan kendi yaradılışının sebebini aramaya başlıyor.

Presentation1.jpg

İhtiyaçlar Hiyerarşisi Teorisi ya da diğer adıyla Maslow Piramidi, ABD’li psikolog Abraham Maslow tarafından 1943 yılında yayınlanmış bir çalışmada ortaya atılmış ve sonrasında geliştirilmiş bir insan psikolojisi teorisidir.

Maslow teorisi, insanların belirli kategorilerdeki ihtiyaçlarını karşılamalarıyla, kendi içlerinde bir hiyerarşi oluşturan daha ‘üst ihtiyaçlar’ı tatmin etme arayışına girdiklerini ve bireyin kişilik gelişiminin, o an için baskın olan ihtiyaç kategorisinin niteliği tarafından belirlendiğini söyler.

Maslow, ihtiyaçları şu şekilde kategorize etmektedir.

  • Temel Fizyolojik İhtiyaçlar (nefes, besin, su, cinsellik, uyku, denge, boşaltım)
  • Emniyet İhtiyacı (vücut, iş, kaynak, etik, aile, sağlık, mülkiyet güvenliği)
  • Ait olma, sevgi, sevecenlik İhtiyacı (arkadaşlık, aile, cinsel yakınlık)
  • Saygınlık İhtiyacı (kendine saygı, güven, başarı, diğerlerinin saygısı, başkalarına saygı)
  • Kendini Gerçekleştirme İhtiyacı (erdem, yaratıcılık, doğallık, problem çözme, önyargısız olma, gerçeklerin kabulü)

Belirli bir kategorideki ihtiyaçlar tam olarak karşılanmadan kişi bir üst düzeydeki kategorinin ihtiyaçlarını algılamaz, böyle ihtiyaçları yoktur.

Örnek olarak günlük olarak karnını doyurabilen fakat güvenlik içinde bulunmayan, kendini sürekli olarak olası bir tehdit altında algılayan, savaş ortamındaki bir insanın, dünya görüşünü geliştirmek için kitap okumak gibi bir ihtiyacı yoktur.

Ancak bu  ihtiyaçların karşılanması durumunda kişi, bir üst kategorideki ihtiyaçları karşılamaya yönelecektir. Bu durum kişilik gelişme düzeyini de bir üst düzeye sürükleyecektir.

(Maslow’a göre psikologların yapması gereken,bireyin kendini gerçekleştirme (self-actualization) aşamasına gelmesinin önündeki engelleri ortadan kaldırmasına yardım etmektir.  Ancak engelleri kaldırmak yeterli değil, sonrasında ne yapacağının tarifi gerekiyor kişiye.  Bunu bir başka yazının konusu olarak beklemeye almak istiyorum.)

Benim gözlemlerime göre piramidin en üst basamağına ulaşmak kırk yaş civarında gerçekleşiyor.  “Yeter artık, 40 yaşına kadar başkaları için yaşadım, artık kendi keyfime bakacağım” diyor kimisi. Kimisi de “Bu yaşa geldim, hayat amacımı  bulmalıyım, kendimi gerçekleştirmeliyim Daha yapmak istediğim bir dünya şey var benim bu hayatta” diyor. Belki bir başkası “Zaman daralıyor, belki hastalıklar kapıda, zor günler beni bekliyor.” diye paniklemiş bir durumda.

Bu konuda “Hayat Kırkından Sonra Değil, Farkından Sonra Başlar” diye bir yazı yazmıştım. Bu arada önceki yazılarımın bir kısmını buldum. Her biri başka bir yerde ama olsun. Bu yazıyı okumak isterseniz;

http://blog.milliyet.com.tr/hayat-kirkindan-sonra-degil–farkindan-sonra-baslar/Blog/?BlogNo=402949

2013 yılında yazdığım o yazı benim yolculuğumun mola yerlerinden birindeki izlenimlerimdi. Bulunduğum yerde oradan bir kaç adım daha ileriye gitmiş olduğumu görmek,  beni hem mutlu ediyor hem de yolun ilerisinde neler olduğunun merakı  heyacanlandırıyor.

Yola devam…

Sevgiyle ilerleyin…

Gülay GÜRKAN
Bireysel ve Kurumsal Danışman
gulay@gulaygurkan.com

Yazılarımı ve diğer paylaşımlarımı sosyal medya hesaplarımdan takip edebilirsiniz.

E-posta ile abone ol

Abone olmak ve e-posta ile bildirimler almak için e-posta adresinizi girin.

Bir Cevap Yazın

search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close